Hamulce rolkowe Gazelle – co warto wiedzieć?

Gazelle to jedna z najpopularniejszych marek rowerów miejskich dostępnych na rynku. Wiele modeli tych rowerów wyposażonych jest w hamulce rolkowe (tzw. roller brake) , które są znane z niezawodności i długiej trwałości. Niemniej jednak, aby móc z nich w pełni korzystać, warto poznać ich budowę, sposób działania oraz zasady konserwacji. Ten poradnik odpowie na najczęściej zadawane pytania dotyczące hamulców rolkowych w rowerach Gazelle.


Co to jest hamulec rolkowy?

Hamulec rolkowy to typ hamulca umieszczonego wewnątrz piasty koła (najczęściej tylnego). Zamiast klasycznych klocków dociskanych do obręczy, w tym systemie wykorzystuje się rolki (walcowe elementy) , które rozprężają się pod wpływem naciągnięcia linki hamulcowej, dociskając się do ścianek bębna znajdującego się w piaście.


Gdzie występują hamulce rolkowe?

Najczęściej spotykamy je:

  • w rowerach miejskich i trekkingowych,
  • szczególnie w japońskich markach takich jak Shimano (model Nexus),
  • ale także w europejskich producentach, w tym holenderskiej marce Gazelle.

W Gazellach hamulce rolkowe często współpracują z przerzutkami wewnętrznymi (np. 3-, 7- lub 8-biegowe Nabco lub Shimano Nexus), tworząc solidny i niewymagający system idealny do codziennego użytkowania.


Zalety hamulców rolkowych

  1. Trwałość – dzięki zamkniętej konstrukcji są mniej narażone na kurz i wilgoć.
  2. Nieczułość na warunki atmosferyczne – skuteczność hamowania nie zależy od deszczu czy błota.
  3. Brak zużycia obręczy – w przeciwieństwie do hamulców klamkowych, nie powodują jej ścierania.
  4. Minimalna konserwacja – nie wymagają częstego regulowania.
  5. Dobre hamowanie przy dużych obciążeniach – np. przy spadkach lub jazdzie z bagażem.

Wady hamulców rolkowych

  1. Większa masa – w porównaniu do prostych hamulców tarczowych czy klamkowych.
  2. Słabsze chłodzenie – przy intensywnej jeździe (np. w górzystym terenie) mogą przegrzewać się.
  3. Trudniejszy serwis – naprawa wymaga specjalistycznego narzędzi i wiedzy.
  4. Koszt – droższe niż tradycyjne rozwiązania.

Jak sprawdzić stan hamulca rolkowego?

Oto kilka wskazówek:

  • Czy pedał hamulca jest „miękki”? – Może oznaczać zużycie części wewnętrznych lub luz w linie.
  • Czy koło zatrzymuje się natychmiast po naciśnięciu hamulca? – Jeśli reakcja jest opóźniona, może być potrzebna regulacja lub serwis.
  • Czy słychać nietypowe dźwięki (piski, stuki)? – Może wskazywać na zużycie lub brak smaru w mechanizmie.

Konserwacja i serwis

Chociaż hamulce rolkowe wymagają niewielkiej ilości utrzymania, warto pamiętać o:

  • Regularnym sprawdzaniu naprężenia linki hamulcowej – może ulegać rozciągnięciu.
  • Czyszczeniu zewnętrznym – usuwanie brudu z otworów wentylacyjnych.
  • Okresowym serwisie – zalecany co kilka tysięcy kilometrów lub raz na sezon; obejmuje rozebranie, czyszczenie i ponowne nasmarowanie elementów.

⚠️ Uwaga! Serwis wnętrza hamulca rolkowego wymaga doświadczenia i odpowiednich narzędzi. Dlatego najlepiej wykonać go w warsztacie rowerowym.


Czy można zamienić hamulec rolkowy na tarczowy?

Technicznie możliwe, ale nieopłacalne i skomplikowane . Wymagałoby to:

  • zmiany piasty koła,
  • nowego widełka tylnego dostosowanego do mocowania hamulca tarczowego,
  • ewentualnej wymiany całego tylnego koła.

Z tego względu, w przypadku Gazelli z hamulcem rolkowym lepiej dbać o oryginalny system niż próbować go modyfikować.